مطالعات تجربی حسابداری مالی

چکیده در این پژوهش، تاثیر اهرم مالی بر ضریب واکنش سود در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بررسی شده است. هدف از این تحقیق  تعیین این موضوع است که آیا سرمایه گذاران، تحلیل گران و ... در واکنش به اخبار خوب و بد ناشی از انتشار اطلاعات حسابداری به ساختار سرمایه شرکتها و میزان اهرمی بودن آنها توجه داشته و یا واکنش آنها این اخبار را تحت تاثیر خود قرار میدهد یا خیر. معیارهای اندازه گیری اهرم مالی به دو دسته طبقه بندی میشود: 1-      سود و زیانی 2-      ترازنامه در این پژوهش از رویکرد ترازنامه استفاده شده است. در رویکرد ترازنامه دو تعریف برای اهرم قایل شده اند: 1-      نسبت بدهیها به داراییها 2-      نسبت بدهیها به حقوق صاحبان سهام هر دو تعریف در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته اند. بررسی تنها فرضیه تحقیق به کمک تجزیه و تحلیل رگرسیون در دوره زمانی 1379-83 نشان میدهد که در تعریف نخست از اهرم در سطح کل نمونه و در سطح بالای اهرم و در تعریف دوم از سطح بالای اهرم، بین اهرم مالی و ضریب واکنش سود رابطه معکوس وجود دارد. ولی در تعریف نخست از اهرم در سطح پایین اهرم و در تعریف دوم در سطح کل نمونه و در سطح پایین اهرم بین اهرم مالی و ضریب واکنش سود رابطه معناداری مشاهده نشد.  

چکیده تغییرات قیمت سهام در بازار سرمایه تحت تاثیر متغیرهای مختلف  و متنوعی است که فراتر از سطح شرکتها و حتی بازار است. بسیاری از نظریه پردازان بازارهای مالی معتقدند با استفاده از مبانی صحیح ارزش گذاری، میتوان تغییرات قیمت سهام را پیش بینی کرده و از آنها در مدل تصمیم گیری خود بهره گرفت. این مقاله تحقیقی علمی کاربردی در مورد اثر و ارتباط بین نماگرهای مختلف ساختاری، جریان نقدی و انتظاری، با تغییرات قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران است. براساس آزمون فرضیه های تحقیق، پنج متغیر اندازه شرکت ها، نرخ رشد سود، پهنای بازار، نرخ شناوری سهام و ضریب  ارزش دفتری بر ارزش بازار یا قیمت، توانایی تخمین 53.5 درصد تغییرات قیمت را دارا میباشند. نتایج تحقیق حاضر مانند تحقیقات مشابه انجام شده در سطح جهان، نشان دهنده آن است که تغییرات قیمت و بازده سهام در بازار بورس و مخصوصا بازار بورس تهران علی رغم شباهت زیادی که به رفتار تصادفی و اتفاقی دارد، اتفاقی نیست، بلکه از نوع آشوبگونه است. بنابراین فعالان بازار میتوانند با استفاده از معیارهای مناسب ارزیابی و مدلهای پیچیده و قوی مانند مدل های جامع سنجش نماگرهای بازار، با مدل های الگوریتمی و یا ترکیب های مختلف، در پیش بینی تغییرات قیمت سهام به مبانی اصولی کشف قیمت دسترسی داشته و در فرایند تصمیم گیری خود از آنها بهره گیرند.

چکیده افشای اطلاعات در شرکتهای مختلف تفاوت های قابل توجهی دارد. شناسایی عوامل موثر بر تصمیمات مربوط به افشای اطلاعات توسط مدیریت، موضوعی است که میتواند برای سیاستگذاران بازار،  جامعه تجاری و دانشگاهیان مفید باشد. یکی از انواع اطلاعاتی که شرکت ها افشا مینمایند،  پیش بینی سود است. حاکمیت (راهبری) شرکتی عاملی است که میتواند موجب  بهبود عملکرد شرکت و به ویژه بهبود کیفیت اطلاعات ارائه شده از سوی مدیریت شرکت شود. در این پژوهش رابطه دو سازوکار حاکمیت شرکتی یعنی عضویت اعضای غیرموظف در ترکیب هیئت مدیره و مالکیت سرمایه گذاران نهادی با دقت، سوگیری، به موقع بودن و دفعات تجدید نظر در پیش بینی سود شرکتها بررسی شده است. نمونه پژوهش از میان شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سالهای 1382 تا 1384 انتخاب شده است. برای آزمون فرضیه های مربوط به رابطه  ترکیب هیئت مدیره شرکت و سرمایه گذاران نهادی با به موقع بودن و دفعات تجدید نظر در پیش بینی،  از روش لاجیت (لاجستیک) دوتایی و برای آزمون فرضیه های مربوط به رابطه درصد حضور مدیران غیرموظف در ترکیب هیئت مدیره و سرمایه گذاران نهادی با دقت و سوگیری پیش بینی سود از رگرسیون دوگانه و چندگانه استفاده شده است. نمونه پژوهش به تناسب هر فرضیه،  براساس  درصد اعضای غیرموظف هیئت مدیره و یا درصد سرمایه گذاران نهادی به دو گروه تقسیم شده و ضرایب رگرسیون برای یک از دو گروه به طور جداگانه نیز محاسبه شده است. همچنین از آزمون ناپارامتریک من – ویتنی برای آزمون فرضیه ها استفاده شده است. در این پژوهش پنج متغیر کنترلی  اندازه شرکت، حسابرس شرکت، نسبت ارزش بازار به ارزش دفتری سهام، تعداد روزهای بین تاریخ پیش بینی و تاریخ پایان دوره مالی و نوع خبر (خوب یا بد بودن آن) نیز مدنظر قرارگرفته اند. به طور کلی یافته های تحقیق بیانگر کم اهمیت بودن مدیران غیرموظف و سرمایه گذاران نهادی در اثرگذاری بر ویژگی های پیش بینی سود شرکت ها است.

چکیده در این پژوهش عمبکرد اجرای ماده 272 ق.م.م. توسط حسابداران رسمی جهت بررسی وجود تفاوت معنادار بین درآمد مشمول مالیات تشخیصی توسط ماموران سازمان امور مالیاتی و درآمد مشمول مالیات تعیین شده توسط حسابداران رسمی مورد ارزیابی قرار گرفته است. این موضوع با استفاده از اطلاعات مستخرجه از پرونده های مالیاتی تعداد 462  شرکت که مودی اداره کل مالیات بر شرکتها یا اداره کل مودیان بزرگ تهران بوده اند، برای عملکرد سال 1381 لغایت 1383 بررسی شده است. فرضیه های تحقیق با استفاده از آزمون فرض درباره میانگین جامعه مورد آزمون قرار گرفته است. نتایج تحقیق بیانگر وجود تفاوت معنادار بین درآمد مشمول تشخیصی توسط ماموران سازمان امور مالیاتی و درآمد مشمول مالیات تعیین شده توسط حسابداران رسمی است. این در حالیست که نتایج آزمون منحصرا مربوط به شرکتهایی است که بین درآمد مشمول مالیات دوگروه نامبرده اختلاف وجود داشته است وشرکتهای زیادی نیز وجود داشته اند که درآمد مشمول مالیات تعیین شده توسط حسابداران رسمی مورد قبول و پذیرش سازمان امور مالیاتی قرار گرفته اند.

چکیده در این تحقیق وجود بازده غیرعادی در سهام شرکتهای جدید الورود به بورس اوراق بهادار تهران و عوامل موثر بر آن مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از تحلیل داده ها بیانگر وجود بازده غیرعادی کوتاه مدت مثبت طی شش ماه پس از ورود به بورس اوراق بهادار در سهام شرکتهای نمونه میباشد. از بین هفت متغیر اندازه شرکت، افق زمانی پیش بینی سود، تغییرات سود، بازده بازار یک ماه قبل از عرضه سهام، نسبت ارزش دفتری به ارزش بازار سهام، موسسه حسابرس و نوع صنعت، تنها دو متغیر اندازه شرکت به صورت معکوس و بازده بازار یک ماه قبل از عرضه سهام به صورت مستقیم با بازده غیرعادی در رابطه بودند؛ امابه طور کلی تحلیل رگرسیون چند متغیره نشان داد که هر هفت متغیر مستقل به طور همزمان توانایی توجیه کنندگی تقریبل 20 درصدی  بازده غیرعادی کوتاه مدت را دارند.

چکیده این تحقیق در پی یافتن پاسخی به این پرسش است که تاثیر برخی از سازو کارهای حاکمیت شرکتی بر مدیریت سود در ایران چگونه است؟ از جمله اصول حاکمیت شرکتی که در این تحقیق تاثیر آنها  بر کاهش مدیریت سود مورد بررسی قرار گرفته است عبارت است از مالکیت سرمایه گذاران نهادی، وجود مدیران غیرموظف (غیر اجرایی) در ترکیب هیئت مدیره، عدم وجود مدیرعامل شرکت به عنوان رییس یا نایب رییس هیئت مدیره، وجود حسابرسان داخلی. در این تحقیق از اقلام تعهدی اختیاری با استفاده از مدل تعدیل شده جونز به عنوان شاخصی برای تعیین مدیریت سود در شرکتها استفاده گردیده است. بدین منظور  اطلاعات 177 شرکت طی سالهای 1382 الی 1384 به کار گرفته شده است. نتایج حاصل از این پژوهش نشان میدهد زمانیکه درصد مالکیت سرمایه گذاران نهادی در شرکتها بیش از 45 درصدباشد، مدیریت سود کاهش میابد. علاوه بر این یافته های پژوهش حاکی از این است که بین وجود مدیران غیرموظف در ترکیب هیئت مدیره، عدم وجود مدیرعامل شرکت به عنوان رییس یا نایب رییس هیئت مدیره، وجود حسابرسان داخلی در شرکتها در ایران و مدیریت سود رابطه معناداری وجود ندارد.  

چکیده بخش زیادی از ادبیات مرتبط با مدیریت سود، معطوف به چرایی، چگونگی و تبعات مدیریت سود بوده است و بررسی راهکارهایی جهت کنترل و مهار کردن این عمل، کمتر مورد توجه محققین بوده است. تحقیق حاضر افشاء بیشتر و کاملتر اطلاعات را به عنوان راهکارهایی جهت کاهش مدیریت سود مورد توجه قرار داده است. در این تحقیق، کیفیت افشاء با استفاده از چک لیستی متشکل از 235 قلم افشاء اجباری (مطابق با استانداردهای حسابداری ایران) و مدیریت سود با استفاده از مدل اصلاح شده جونز براساس اقلام تعهدی اختیاری، اندازه گیری شده اند و نهایتا برای آزمون فرضیه تحقیق مورد استفاده قرار گرفته اند. آزمون فرضیه تحقیق به دو صورت مقطعی برای هر یک از سالهای 1382 تا 1384 و تجمعی سه ساله انجام شده است. نتایج حاصل از آزمون های به عمل آمده در این تحقیق در بررسی مقطعی سال به سال، تنها برای سال 1384 حاکی ازتایید فرضیه و وجود رابطه منفی و معنادار بین کیفیت افشا و مدیریت سود میباشد. و در مجموع سه سال نیز نتایج نشان دهنده عدم وجود رابطه معنادار است.