تأثیر بحران اقتصادی بر ارتباط بین قدرت مدیرعامل با ارزش و عملکرد مالی؛ نقش ویژگی‌های گزارشگری مالی شرکت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خوراسگان، اصفهان، ایران

2 استاد حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خوراسگان، اصفهان، ایران

3 استادیار حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

10.22054/qjma.2021.54635.2187

چکیده

بحران اقتصادی با عدم اطمینان و نوسان‌های متغیرهای کلان اقتصادی همراه بوده و شرایط خاصی را برای محیط اقتصادی کشور و فعالیت شرکت‌ها ایجاد می‌کند که می‌تواند توانایی و قدرت مدیر بر ارزش و عملکرد شرکت را تحت تأثیر قرار دهد. همچنین، کیفیت حسابرسی و کیفیت گزارشگری مالی در شرایط بحرانی می‌تواند رفتار فرصت‌طلبانه مدیران را تعدیل نماید. از این‌رو، هدف این پژوهش بررسی تأثیر بحران اقتصادی بر ارتباط میان قدرت مدیریت، ارزش شرکت و عملکرد مالی آن با توجه به اثر تعدیلی ویژگی‌های گزارشگری مالی شرکت در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. در این پژوهش، برای بررسی ویژگی‌های گزارشگری شرکت از دو خصوصیت اثرگذار شامل کیفیت حسابرسی و کیفیت گزارشگری مالی استفاده شده است.
با استفاده از روش حذف سیستماتیک، تعداد 197 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار برای دوره‌ زمانی بین سال‎های 1385 تا 1396 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که ویژگی‌ سطح کیفیت حسابرسی بالاتر با کاهش اثر منفی شرایط بحرانی سبب تاثیر مثبت قدرت و توانایی مدیریت بر ارزش و عملکرد مالی شرکت می‌شود. همچنین، ویژگی سطح کیفیت گزارشگری مالی بالاتر نیز با کاهش تاثیر منفی شرایط بحرانی تنها موجب تاثیر مثبت قدرت و توانایی مدیریت بر ارزش شرکت شده اما تأثیر معناداری بر عملکرد مالی شرکت ندارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Impact of the Economic Crisis on the Relationship between the CEO Power on Firm Value and the Financial Performance; The Role of Company’s financial reporting Characteristics

نویسندگان [English]

  • Shekoufeh Nekoueizadeh 1
  • MOHSEN DASTGIR 2
  • saeid aliahmadi 3
1 Department of Accounting, Isfahan (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran.
2 Department of Accounting, Isfahan (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
3 Department of Accounting, Isfahan (Khorasgan) Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
چکیده [English]

Considering the fact that economic crisis comes along with uncertainty and fluctuations in macroeconomic variables and it causes in a special situation in the economic circumstance of the country and companies activities in that, therefore it can affect the ability and the power of management on the company’s performance and its value. Also, the quality of auditing and the quality of financial reporting in critical situations can moderate the opportunistic behavior of managers. The purpose of this study was to investigate the effect of economic crisis on the relationship between management power, company value and financial performance considering the moderating effect of the Characteristics of financial reporting on Tehran Stock Exchange companies. In this research, two Characteristics of financial reporting including financial reporting quality and audit quality have been used to investigate ethical characteristics of the company.
Accordingly, Using the systematic removal method, the data of 197 listed companies in Tehran Stock Exchange for the years 2006-2017 is analyzed. The results of the study show that the characteristics higher level of audit quality by decreasing the negative impact of the Crisis conditions leads to a positive effect of the power and ability to manage the company's value and financial performance. Also, the characteristics higher level of financial reporting quality, as well as the negative effect of the critical situation, only have a positive effect on the ability and power of management on the value of the company but have no significant effect on the firm's financial performance.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Economic crisis"
  • "Management power"
  • "Firm value"
  • "Financial performance"
  • "Characteristics of financial reporting
ابراهیمی، کاظم؛ بهرامی­نسب، علی و ممشلی، رضا. (1396)، تاثیر بحران مالی بر کیفیت گزارشگری مالی، دانش حسابداری، دوره هشتم، شماره 30، صص 141-165.
احمدی، محمدرمضان؛ آهنگری، عبدالمجید؛ حاجب، حمیدرضا. (1398). بررسی تأثیرهمزمان حاکمیت شرکتی وکیفیت حسابرسی برکیفیت سود بانقش میانجی ساختارسرمایه وعملکردمالی، فصلنامه مدیریت دارایی وتأمین مالی، سال هفتم، شماره 1، بهار، 83-102.
اسدی، غلامحسین؛ نادری­نورعینی، محمدمهدی؛ سرافراز، منصور. (1397). نقش تعدیل­کنندگی کیفیت گزارشگری مالی بررابطه بین مدیریت سرمایه درگردش وعملکردمالی، مجله علمی-پژوهشی دانش حسابداری مالی، دوره  5، شماره2، تابستان، صص 131-150.
آشتاب، علی؛ حقیقت، حمید؛ کردستانی، غلامرضا.(1396). مقایسه دقت مدل­های پیش­بینی بحران مالی و تأثیر آن بر ابزارهای مدیریت سود، فصلنامة بررسیهای حسابداری و حسابرسی، 24(2)،صص 147-172.
بادآور نهندی، یونس و  و تقی­زاده خانقاه، وحید. (1392). بررسی ارتباط بین کیفیت حسابرسی و کارآیی سرمایه­گذاری، بررسی­های حسابداری و حسابرسی، دوره 20، شماره 2، تابستان، صص 19-42.
پورکریم، یاسین.(1388). بررسی تأثیر کیفیت حسابرسی بر قابلیت اتکای اقلام تعهدی در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران ، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد تبریز.
پیری، پرویز، دیدار، حمزه، خدایاریگانه، سیما. (1393). بررسی تأثیر توانایی مدیریت بر کیفیت گزارشگری مالی در طول چرخه عمر شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله پژوهش­های حسابداری مالی، سال 6، شماراه 3(21). پاییز ، صص 99-118.
توانگر حمزه کلایی، افسانه و اسکافی اصل، مهدی.(1397). ارتباط بین قدرت مدیرعامل، ویژگی­های کمیته حسابرسی و کیفیت کنترل داخلی. پژوهش­های حسابداری مالی و حسابرسی، سال 10، شماره 28، تابستان، صص207-187.
حسنی­القار، مسعود؛ شعری­آناقیز، صابر. (1396). بررسی تأثیر توانایی مدیریت بر اجتناب مالیاتی، مجله دانش حسابداری،د ورۀ هشتم، شمارۀ 1،صص 107-134.
خواجوی، شکرالله، قدیریان­آرانی، محمدحسین.(1397) . نقش توانایی مدیریت در پیش­بینی بحران مالی، پژوهشهای حسابداری مالی، سال نهم،شماره چهارم، پیاپی (34)، زمستان ، صص 83-101.
دهقان، عبدالمجید و کامیابی، منیره. (1398). چگونگی اثرگذاری متغیرهای اقتصادی بر بازدهی شرکتهای بورسی در شرایط رونق و رکود بازار سرمایه ایران، فصلنامه اقتصاد مالی، سال 13،شماره 48،پاییز، صص147-166.
رهنمای­رودپشتی، فریدون و زندی، آناهیتا. (1398). قدرت مدیر عامل و ساختار سرمایه مبتنی بر مدل لی. پژوهش حسابداری، دوره 9، شماره 1، بهار، 20-1.
سجادی،حسین؛ حاجی­زاده، سعید؛ نیک­کار، جواد.(1391). تأثیر هزینه­های نمایندگی و کیفیت گزارشگری مالی بر ریسک سرمایه­گذاری در شرکت­های بورسی، بررسی­های حسابداری و حسابرسی، شماره 3، پاییز، صص42-21.
سوخکیان، ایمان؛ نظری، هیراد؛ تحریری، آرش. (1399). توانایی مدیریتی و ارزش نهایی وجوه نقد. فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 17، شماره 66، صص147-123.
صحت، سعید؛ شریعت­پناهی، سید مجید؛ مسافری­راد، فراز.(1390). رابطه بازده دارایی ها، بازده حقوق صاحبان سهام وارزش افزوده اقتصادی در صنعت بیمه. فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 9، شماره 32، زمستان، صص140-121.
طاهری­عابد، رضا؛ علی­نژادساروکلائی، مهدی؛ فغانی ماکرانی، خسرو.(1397). توانایی، دانش مالی مدیران عامل و شفافیت گزارشگری مالی. دانش حسابداری مالی، دوره 5، شماره 2، تابستان، صص110-85.
علی نژاد، مهدی، تارفی، ستاره. (1396).  تأثیر توانایی مدیریت بر سیاست تأمین مالی. فصلنامة دانش حسابداری، 8(2)،159-180.
فعالجو، حمید رضا و سیداحمدی، سید قاسم.(1394). بررسی تأثیر بحران مالی جهانی بر طول دوران رکود  اقتصادی در ایران (رهیافت مدل­های دوره­ای)، فصلنامه روند، سال 22 ،شماره 72، زمستان،صص 104-83.
فروغی، داریوش؛ امیری، هادی؛ ساکیانی،امین.(1394). توانایی مدیریتی، کارایی سرمایه­گذاری و کیفیت گزارشگری مالی. پژوهش­های تجربی حسابداری، سال ششم، شماره 21، صص 89-63.
ممتازیان، علیرضا و مصطفی، کاظم نژاد. (1395). بررسی رابطه بین قابلیت­های مدیریت وعملکرد با استفاده ازتحلیل پوششی داده­ها: مطالعه تجربی شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. پژوهش­های تجربی حسابداری،  دورۀ 1، سال پنجم، شماره20، صص 88-65.
نمازی، محمد؛ بایزیدی، انور؛جبارزاده­­ کنگرلویی، سعید. (1390). بررسی رابطۀ بین کیفیت حسابرسی و مدیریت سود شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. تحقیقات حسابداری و حسابرسی، سال سوم، شماره 9، صص 4-21.
نیک­کار، جواد، حمیدی، الهام و جلیلی، اکرم.(1396). تأثیر مسئولیت اجتماعی شرکت بر رفتار چسبندگی هزینه، دوره6 ، شماره 3، بهار 1396، بهار 1396.
نیکومرام، هاشم و محمدزاده­سالطه، حیدر.(1389). رابطه بین حاکمیت شرکتی و مدیریت سود. فراسوی مدیریت، سال چهارم، شماره15، زمستان، صص 210-187.
Adams, R, B.,  Almeida, H.,  Ferreira, D. (2002). Powerful CEOs and Their Impact on Corporate Performance. The Review of Financial Studies, 18(4): 1403–1432.
Alzoubi, E. S. S. (2018). Audit quality, debt financing and earnings management: Evidence from Jordan. Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, 30:69-84.
Andreou, P., Karasamani, I., Louca,Ch., & Ehrlich, D. (2018). The impact of managerial ability on crisis-period corporate investment, www.ssrn.com.
Andreou, P. C., Ehrlich, D., & Louca, C. (2013). Managerial ability and firm performance: Evidence from the global financial crisis. Cyprus University of Technology, Department of Commerce, Finance and Shipping, and Visiting Research Fellows at Durham
Awad, E. Awad, I. (2015). Economic growth and cost stickiness: evidence from Egypt. Journal of Financial Reporting andAccounting,13(1): 119-140.
Baatwah, S. R., Salleh, Z., Ahmad, N. (2015). CEO characteristics and audit report timeliness: do CEO tenure and financial expertise matter?. Managerial Auditing Journal, 30(8/9):998-1022.
Benmelech, E., Frydman, C.(2014). Military CEOs. Journal of Financial Economics (forthcoming).
Bertomeu, J., Magee, R. (2011). From Low-Quality Reporting to Financial Crises: Politics of Disclosure Regulation along the Economic Cycle. Journal of Accounting and Economics, 52: 209 – 227.
Bertrand, M. (2009). CEOs.  Annual Review of Economics, 1: 121-150.
Chen, J., Strange, R. (2005). The determinants of capital structure: Evidence from Chinese listed companies. Economic Change and Restructuring, 38(1):11– 35.
Chia, Y.M., Lapsley, I., Lee, H.-W., 2011. “Choice of auditors and earnings management during the Asian financial crisis”. Manage. Audit. J. 22 (2), 177–196.
Custódio, C., Metzger, D. (2013). How Do CEOs Matter? The Effect of Industry Expertise on Acquisition Returns. Review of Financial Studies, 26: 2008-2047.                           
Custódio, C., Metzger, D. (2014). Financial expert CEOs: CEO׳s work experience and firm׳s financial policies. Journal of Financial Economics (forthcoming).
Dechow،P.،I، Dichev.(2002). The quality of accruals and earnings: The role of accrual estimation errors. The Accounting Review 77 Supplement، pp. 35-59.
Demerjian, P., Lev, B., MacVay, S.) 2012(. Quantifying managerial ability: Anew measure and validity test. Management Science, 58(7):1229-1248.
Denis, D, J., & Denis, D, K. (1994). Majority owner-managers and organizational efficiency. Journal of Corporate Finance1:91-118.
Ettredge, M., Li, C., Wang, Q., & Xu, Y. (2018). Executive Director Financial Expertise and IPO Performance.Working Paper, University of Kansas.
Filip, A., Raffournier, B.(2013). Financial Crisis and Earnings Management: The European Evidence, Working Papers. www.ssrn.com.
Fosberg, R.(2013). Short-Term Debt Financing During the Financial Crisis, International Journal of Business and Social Science, 4 (8): 46-55.
García, J. M., Beatriz, G. Penalva, F.(2012). Accounting conservatism and the limits to earnings management. Availableat http://ssrn.com/abstract.
Francis, j. lofond and et al. (2005). the market pricing of accruals quality, Journal of Accounting and Economics, vol 39.
Saidu. S.(2019). CEO characteristics and firm performance. Journal of Global Entrepreneurship Research, 9(29); 1-15.
Heenetigala, K.(2011). Corporate Governance Practices and Firm Performance of Listed Companies in Sri Lanka, Heenetigala Thesis submitted in fulfilment of the requirement of the degree of Doctor of Business Administration, Victoria Graduate SchoolFaculty of Business and LawVictoria UniversityMelbourne.
Huang, X.(2015). Managerial ability and real earnings management. UnpublishedDoctoral Dissertation, Oklahoma University.
Ibrahim, A. (2015). Economic growth and cost stickiness: evidence from Egypt, Journal of Financial Reporting and Accounting, Vol. 13 No. 1, 2015, pp. 119-140.
Jensen, M., Meckling,W.(1976). Theory of the firm: managerial behavior ,agencycostsandownership structure. Journal of Financial Economics, 3: 305–360.
Knechel, W.R., Willekens, M.,( 2006). “The role of risk management and governance in determining audit demand”. J. Bus. Finance Account. 33 (9–10),1344–1367.
Koo, K. (2015). Latent Talent of Generalist CEOs on Strategic Cost Management. Working Paper.
Mahmud, M., Herani, G.M., Rajar, A.W., Farooqi, W.(2009). Economic factors influencing corporate capital structure in three Asian countries: Evidence from Japan, Malaysia and Pakistan. Indus Journal of Management & Social Science, 3(1):9–17.
Myers, S.C. & Majluf, N.S. (1984). Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have. Journal of Financial Economics, 13(2):187–221.
Saidu. S.(2019). CEO characteristics and firm performance. Journal of Global Entrepreneurship Research, 9(29); 1-15.
Siao, W.S., Chou, T.K. (2013). Does managerial ability improve value of cash holdings? Available at: http://sfm.finance.nsysu.edu.tw.
Skaife, H. A., D. Veenman, and D. Wangerin, (2013), “Internal Control over Financial Reporting and Managerial Rent Extraction: Evidence from the Profitability of Insider Trading”, Journal of Accounting and Economics 55 (1), PP. 91–110.
Tomar, A., Korla, S.(2011). Global Recession and Determinants of CEO Compensation: An Empirical Investigation of Listed Indian Firms. Advances In Management, 4(12): 11-26.
Wang, O. J.(2016). The Role of Multinational Companies in Tax Evasion and Tax Avoidance: The Case of Nigeria. Critical Perspectives on Accounting, 22(3): 316-332.
Wang, Z.; Chen, M.; Chin, C. and Zheng Q. (2017). Managerial ability, political connections, and fraudulent financial reporting in China. J. Account. Publicd Policy, 36 (2): 141-162.