رابطه سیاست‌های مالیاتی و بار مالیاتی شرکت‌ها در شرایط تورمی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حسابداری دانشگاه شهید بهشتی

2 کارشناس ارشد حسابداری دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

مالیات، یکی از مهمترین عوامل رونق اقتصادی و توسعه جوامع محسوب می‌شود و به عنوان اصلی‌ترین ابزار کسب درآمد برای دولت‌ها مطرح است. اگرچه اقتصاد ایران سالهاست در شرایط رکود تورمی قراردارد اما اثر تورم بر هزینه‌های قابل قبول جهت محاسبه مالیات بر درآمد مستقیم شرکت‌ها تعدیل نمی‌شود در حالیکه درآمدها اثرات تورم را در خود دارند و این موضوع می‌تواند موجبات افزایش بارمالیاتی برای شرکت‌هایی را فراهم آورد که ریال‌های تاریخی سهم بیشتری در ساختار هزینه‌هایشان دارد. در این مقاله، رابطه سیاست‌های مالیاتی با بارمالیاتی در شرایط تورمی بررسی شد. در این راستا، موجودی کالا و دارایی‌های ثابت برای سنجش سیاست‌های‌ مالیاتی در شرایط رکود تورمی به عنوان متغیر‌های مستقل و نسبت هزینه مالیات بر جریان‌های نقدی عملیاتی برای سنجش بارمالیاتی به عنوان متغیر وابسته بکار رفت. به منظور آزمون فرضیه‌های پژوهش، داده‌های شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی 1380 تا 1395 با لحاظ برخی شرایط و با استفاده از از روش حداقل مربعات تعمیم یافته برای داده‌های پانلی نامتوازن آزمون شدند. نتایج نشان داد شرکت‌هایی که سهم دارایی‌های ثابت و موجودی کالا در ساختار دارایی‌های انها بیشتر است با گذشت زمان و کاهش دوره گردش موجودی کالا بارمالیاتی بیشتری را متحمل می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relationship Between Tax Policy and Companies' Tax Burden in Inflationary Conditions

نویسندگان [English]

  • Hamideh Esnaashari 1
  • Mina Nourmohammadi 2
1 Assistant Professor of Accounting, Shahid Beheshti University. Tehran, Iran
2 Master of Accounting, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Tax is taken into consideration as one of the important factors which playsrole in economic prosperity and societies' development through gaining revenue for governments. Iran's economy has been in inflationary recession condition for years but legal authorities don't pay attention to alter expense figures appeared in Companies financial statements, Whereas, revenue figures recognized carry inflation effect. Therefore, this situation imposes more tax burden on Companies especially ones Utilizing more various forms of long term assets in their Assets structure. This study investigates the relationship between tax policy and Companies tax burden in inflationary conditions. Inventory and PPE level are used to measure tax Policy effects as
independent variables. The ratio of tax expense to CFO is applied as a measure for tax burden. The data of Companies listed on TSE during 2002 to 2017 in regard to some consideration, are analyzed using GLS method (Unbalanced Panel). Results show that in Inflationary conditions, tax burden is increased when Companies acquire more PPE and inventories in the past years. In addition, lower inventory turnover strengths the inflation effect on inventory which cause higher tax for Companies

کلیدواژه‌ها [English]

  • Inflationary conditions
  • Capital intensity
  • Inventory turnover
  • Tax burden
ابراهیمیان، محمدتقی، ابراهیمیان، مجید (1393). "بررسیتاثیرنظاممالیاتیبررشدوتوسعهاقتصادیکشور"، اولین کنفرانس بین‌المللی اقتصاد، مدیریت، حسابداری و علوم اجتماعی.

ابونوری، اسمعیل، نیک‌پور، عبدالحامد. (1393). "اثر شاخص‌های بار مالیاتی بر حجم اقتصاد پنهان در ایران"، فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، شماره (17)، صص: 76- 90.

اعتمادی، حسین، سپاسی، سحر، سازی، محمدعلی. (1396). "ارزیابی ریسک سیاست های کمینه سازی مالیات شرکتها"، فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی،  14 (54)، صص 1-17.

آقایی، محمدعلی، حسنی، حسن، باقری، حسن (1397). " نقش توانایی مدیریتی در اجتناب مالیاتی شرکتها: شواهدی از بورس اوراق بهادار تهران"، فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی، 14 (57)، صص 25-47.

باستانی فر، ایمان، میرزایی، رخساره (1393). " تحلیل ریشه های رکود تورمی در ایران و ارائه راهکارهای برون رفت"، فصلنامه پژوهش های پولی و بانکی، 7 (21)، 361-380.

برزگر، قدرت الله، فخاری، حسین، طهماسبی، سعید (1395). "بررسی تاثیر اجتناب مالیاتی، کیفیت افشا و عدم تقارن اطلاعاتی بر مدیریت سود شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران"، پایا‌ن نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه مازندران.

پرخیده، احمد، تاجیک، مهدی. (1390). "درآمدهای مالیاتی و چالش­های پیش رو در اقتصاد ایران"، طرح نظرسنجی ماهیانه مرکز تحقیقات و بررسی­های اقتصادی اتاق بازرگانی ایران از اعضای هیات نمایندگان.

تقوی، مهدی، غروی نخجوانی، سیداحمد. (1382). " تورم رکودی در اقتصاد ایران"، مجله پژوهشنامه اقتصادی، شماره (9)، صص: 13- 70.

قریه‌گپی، نوشین و دیگران (1392). "شناسایی علل رکود تورمی در ایران: روش تصحیح خطای آستانه ای"، مجله مدل سازی اقتصادی، شماره (24)، صص: 19- 35.

خواجوی، شکرالله، کیامهر، محمد. (1395). "مدل سازی اجتناب مالیاتی با استفاده از اطلاعات حسابداری"، مجله دانش حسابداری، شماره (25)، صص: 79-100.

سازمان حسابرسی، کمیته تدوین استانداردهای حسابداری. (1394). "اصول و ضوابط حسابداری و حسابرسی: استانداردهای حسابداری: استانداردهای شماره 1 تا 32".

صالح ولیدی، محمدو دیگران(1393). " آسیب‌شناسی نظام مالیاتی ایران و تبیین عوامل موثر در بروز آسیب‌ها"،  مجله حقوقی دادگستری، شماره (96)، صص: 38- 59.

غفاری، وحید و دیگران (1394). " اثر درآمد مالیات بر رشد اقتصادی"، دومین کنفرانس بین‌المللی پژوهش در مهندسی، علوم و تکنولوژی.

فرامرزی، ایوب و دیگران (1394). "بررسی رابطه مالیات و رشد اقتصادی، مطالعه موردی ایران و کشورهای عضو اوپک و سازمان همکاری های اقتصادی"، فصلنامه علوم اقتصادی، شماره (32)، صص: 103- 122.

فروغی، داریوش، امیری، هادی، زمانی بختیاروند، محمد. (1395). " تاثیر توانایی مدیریتی بر اجتناب مالیاتی"، مجله علمی پژوهشی دانش حسابداری، شماره (26)، صص: 131- 150.

محمدرضایی، فخرالدین؛ منطقی، خسرو؛ عباسی، اسماعیل(1396) " بررسی اثر رکورد تورمی بر مدیریت سود واقعی و تعهدی"، مجله حسابداری مدیریت، 10 (33)، صص 123-139.

Andries, K., Gallemoreb, J., & Jacoba, M. (2017) “The effect of corporate taxation on bank transparency: Evidence from loan loss provisions” . Journal of Accounting and Economics, 63: 307-328.

Belkaoui,R.(2004).“Accounting Theory“.5thedition, Cengage Learning EMEA.

Bauer, A., Fang, X., & Pittman, J. (2017). “Does Stock Price Crash Risk Subside When the IRS Imposes Stricter Corporate Tax Enforcement?”. Available at SSRN: http:/www.ssrn.com.

Dhaliwal, D., Gaertner, F., Lee, H., & Trezevant, R. (2015) “Historical cost, inflation, and the U.S. corporate tax burden”. Journal of Accounting and Public Policy, 34(5): 467-489.

International Accounting Standards Board (1989), “Conceptual Framework for financial Reporting”, available at: www.ifrs.org

International Accounting Standards Board (2010), “Conceptual Framework for Financial Reporting”, available at: www.ifrs.org

International Accounting Standards Board (2015), “Conceptual Framework for Financial Reporting”, exposure Draft ED/2015/3, available at: www.ifrs.org

Mascagni, G., Telaye Mengistu, A. (2016) “The Corporate Tax Burden in Ethiopia: Evidence from Anonymised Tax Returns”. ICTD Working Paper 48, Available at SSRN: http:/www.ssrn.com.

Mayberry, M.A., McGuire, S.T., Omer, T. C. (2013). “Smoothing taxable income, tax avoidance, and the information content of taxable income”. Working paper, Texas A & M University.

Saunders, M., Lewis,P., Thornhill, A.(2011). Research Methods for Business Students. Pearson education (edited 5th).

Tabandeh, R., Jusoh, M., Md.Nor, N.G., Shah ziadi, M.A. (2012). “Estimating Factors Affecting Tax Evasion in Malaysia: A Neural Network Method Analysis”. Prosiding Perkem 2: 1524-1535.

Wee Goh, B., Lee, J., Yeow Lim, Ch., & Shevlin, T. (2016) “The Effect of Corporate Tax Avoidance on the Cost of Equity”. The Accounting Review, 91(6): 1647-1670.