بررسی رابطه بین خصوصی سازی، استفاده از ابزارهای حسابداری مدیریت و عملکرد مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران 

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه حسابداری دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران)

2 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد حسابداری دانشگاه علوم اقتصادی، تهران، ایران

چکیده

امروزه، اصلاحات اقتصادی ازنوع خصوصی سازی دربسیاری ازکشورها به ویژه کشورهای درحال توسعه به عنوان یک رویکرد راهبردی محسوب می شود. هرچه دولت ها بزرگتر شوند، عرصه رقابت در بازارکمترمی شود، بنابراین به نظر می رسد حوزه هایی باید به بخش خصوصی واگذار گردد، تا از این طریق رقابت ایجاد گردد. با حرکت به سمت خصوصی سازی و تغییرات درالگوی رقابت و مطرح شدن تجارت جهانی، اهمیت حسابداری مدیریت به وضوح قابل اندرسون و لنن ) 1999 ( است که به بررسی رابطه میزان ) CT( مشاهده است. پژوهش حاضر مبتنی بر تئوری احتمال خصوصی سازی بر عملکرد مالی شرکت های خصوصی شده با تاکید بر استفاده از ابزارهای حسابداری مدیریت به عنوان متغیر میانجی می پردازد. داده های مربوط به ابزارهای حسابداری مدیریت مورد استفاده توسط شرکت ها در طی 6 سال، از طریق پرسش نامه و داده های مربوط به خصوصی سازی و عملکرد مالی از طریق اطلاعات مندج در صورت های مالی برای 48 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که تاریخ پذیرش آن ها قبل از سال 1387 می باشد و تا سال 1392 به طور مستمر به فعالیت خود ادامه داده اند، جمع آوری شده و با استفاده از نرم افزار نسخه 2014 مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفته است. نتایج تحقیق بیانگر وجود رابطه مثبت بین عملکرد مالی و PLS خصوصی سازی است که حسابداری مدیریت به عنوان متغیری میانجی باعث تشدید این رابطه می گردد. همچنین استفاده از ابزارهای حسابداری مدیریت، با عملکرد مالی شرکت ها و نیز با خصوصی سازی آن ها رابطه مثبتی دارد 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the Relation between Privatization, Use of Management Accounting Tools (MAT) and the Performance of Financial Companies Accepted on (TSM) Tehran’s Stock Market

نویسندگان [English]

  • Zahra Dianati Deylami 1
  • Amir Alam Baigi 2
  • Morteza Barzegar 3
چکیده [English]

Today, in many countries, particularly the developing countries, economic reform, such as privatization, is considered a strategic approach. The more governments grow, the tighter the competitions become in the market, so, it appears that some fields should be privatized in order to create competition. By moving towards
privatization and the changes in competition methods and the presentation of the World Trade, the importance of management accounting is more pronounced. This research is based on the Contingency Theory of Anderson and Lenan (1999) and it investigates the relation of the level of privatization on the performance of privatized companies with emphasis on the use of management accounting tools as an
intermediary variable. The data, related to management accounting tools and used by the companies during 6 years, was collected through questionnaires and the data  related to privatization and financial performance was collected using the information registered in the statements of 48 accepted companies on Tehran’s
Stock Market whose dates of acceptance are before 1387 and were continuously active until 1392. This data was analyzed by PLS 2014. The results indicate a positive relation between financial performance and privatization, and management accounting, as an intermediary variable, enhances this relation. Furthermore, the use of management accounting tools has a positive relation with the financial performance and the privatization of companies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Financial performance
  • privatization
  • Management accounting tools
  • Stages of development of management accounting
آذر، عادل؛ اسلامجو، علی؛ (1391)، مقایسه عملکرد شرکت های واگذارشده به بخش خصوصی و بخش عمومی غیردولتی در بورس اوراق بهادار تهران (مورد مطالعه: واگذاری پس از ابلاغ سیاست های کلی اصل 44) ، مجله تحقیقات مالی اسلامی، سال اول.

اسکات، ویلیم؛(1390)، تئوری حسابداری، ترجمه علی پارساییان، انتشارات ترمه، چاپ سوم.

آذربایجانی، کریم؛ سروش یار، افسانه؛ یاریان کوپانی، سمانه؛ (1390)، جستجوی بهترین معیار عملکرد مالی، مجله حسابرس، شماره 52

انصاری، عبدالمهدی؛ کریمی، محسن؛ (1387)، بررسی معیارهای مالی ارزیابی عملکرد مدیریت در ارزش آفرینی برای سهامداران با تاکید بر معیارهای اقتصادی، حسابدار، شماره 200،1387

بلکویی، احمد ریاحی؛ (1390)، تئوری حسابداری، ترجمه علی پارساییان،  انتشارات ترمه، چاپ سوم

پرکوپنکو، ژوزف؛( 1380 )، مدیریت خصوصی سازی، ترجمه حسین اکبری و پروانه داوری، چاپ اول، تهران: نشر آشنا.

حاجیها، زهره؛ خراط زاده، مهدی؛ (1393)، بررسی رابطه کاربردنوآوری های حسابداری مدیریت وشاخص های مالی ارزیابی عملکرد در شرکتهای پذیرفته شده دربورس اوراق بهادارتهران، فصلنامه علمی پژوهشی دانش حسابداری وحسابرسی مدیریت، شماره11. ص29-40.

حساس یگانه، یحیی؛ دیانتی دیلمی، زهرا ؛ نوروز بیگی، ابراهیم؛ (1390)، بررسی وضعیت حسابداری مدیریت درشرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله حسابداری مدیریت، سال چهارم، شماره 8.ص1-18.

خدارحمی، احمد؛ طالبی، رقیه؛ (1389)، بررسی کاربرد ابزارهای حسابداری مدیریت توسط مدیران شرکت های تولیدی پذیرفته شده دربورس اوراق بهادار تهران، مجله دانش حسابداری،سال اول،شماره 2، پاییز

دانش فرد، کرم الله؛ وحدانی، کاوه ؛ آغاز،  عسل؛ (1389) ، بررسی نقش پیاده سازی کارت امتیاز متوازن در بهبود عملکرد سازمان،فصلنامهرهبریو مدیریتآموزشیدانشگاهآزاداسلامیواحدگرمسار.

دیانتی دیلمی، زهرا؛ برزگر، مرتضی؛ (1393) ، مدل مدیریت ریسک حساب های دریافتنی،  مجله دانش حسابداری وحسابرسی مدیریت، شماره11. ص 67—83.

دیانتی دیلمی، زهرا؛ حسین پور، امیرحسین؛ احمدی، حسین؛ (1394)، اثر ابزارهای مراحل تکامل حسابداری مدیریت بر روی سود عملیاتی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادارتهران ، فصلنامه علمی ـ پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی،  شماره 46.ص 63-86

سالار، جمشید ؛ غلامی اواتی، رمضان، (1390) ، بررسی ارتباط بازار مداری وعملکرد شرکت های موادغذایی بورس، پژوهش نامه مدیریت اجرایی، سال سوم، شماره6.

سایت سازمان خصوصی سازی، www.ipo.ir

سیلواری، محمد رضا؛ (1379)، بررسی رابطه نوع مالکیت و عملکرد شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

شهدایی، سید محمد علی؛ (1385)، ارزش گذاری سهام بر مبنای P/E ، نشر چالش، چاپ اول.

صفارزاده پاریزی، غلام رضا؛ (1381)، خصوصی سازی و بررسی عملکرد ان در فاصله 1368-1380 در کشور، پژوهشنامه اقتصادی.

طالب نیا، قدرت؛ محمدزاده سالطه، حیدر؛ (1384)، تأثیر خصوصی سازی شرکت های دولتی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بر بازده سهام آن ها، تحقیقات مالی. شماره 19. ص 97-116.

قیاسوند، نورمحمد ؛(1390)، موانع اجرای اصل 44 قانون اساسی در موسسات مالی ، فصلنامه مدیریت کسب وکار، شماره 10، سال دوم

گودرزوندچگینی، مهرداد ؛ مهدی میرزاد، زارع؛ ( 1389 )، اثرات واگذاری (خصوصی سازی) برکارایی (شرکت سهامی مخابرات استان گیلان) ، بررسی های بازرگانی، شماره 40.

نقیبی، سید حسین؛ (1388مجموعهمقرراتاصل44قانوناساسیتحلیلیمحشیکاربری، انتشارات اتاق بازرگانی و صنایع و معادن جمهوری اسلامی ایران.

نصرالهی، خدیجه؛آقایی، کیومرث ؛ باقری، نوشین؛ (1388)، ارزیابی روند بازدهی سهام شرکت های خصوصی شده از طریق بورس اوراق بهادار، فصلنامه حسابداری مالی، سال اول. ص42-49.

نمازی، محمد؛ عظیمی بیدگلی، مصطفی؛ (1391)، تعیین معیارهای ارزیابی متوازن و رتبه- بندی آنها با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار، فصلنامه علمی ـ پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی،  شماره 35. ص1-21.

Anderson, Shannon W. and William N. Lanen.(1999). Economic transition, strategy and the evolution of management accounting practices: The case of India. Accounting, Organizations and Society.

Asif Ahmed, (2010). “Fifty Two Tools of Management Accounting”, available at:WWW.SSRN.COM.

Bonaccorsi di Patti Emmilia&C.Hardy Daniel (2005); " Financial Sector, Liberalization, Bank Privatization, and Efficiency: Evidence from Pakistan"; Journal of Banking & Finance.

Braziel Carlos & E.Thal Alfred & D.Weir Jeffrey (2007); "Evaluating the Effectiveness of Utility Privatization Efforts", Journal of Facilities Management.

Chi jin and padegett carol,(2008)” The performance and long-run charestritic of the chines Ipo market,”ISMA center working paper.

Chenhall،Langfield-Smith (1998). "Adoption and benefits of management accounting techniques and practices: An Australian study", Management Accounting Research.

Chin, W.W., Marcolin, B.L., & Newsted, P.R. (2003). A partial least squares latent variable modeling approach for measuring interaction effects: Results from a Monte Carlo simulation study and an electronic-mail emotion/adoption study. Information Systems Research, 14(2), 189-218

Fafaliou Irene & Donaldson Jhon (2007); "The Contribution of Privatization to Welfare", Journal of International Economics Research.

Easton, P. (2004), ‘PE Ratios, PEG Ratios, and Estimating the Implied Expected Rate of Return on Equity Capital ,Accounting Review.

Earle, S. (2002), "The Development of Privatization Process Research", International Review of Business Research Papers, Vol. 2, No.2.

Galyan Grygorenko & Stefan Lutz (2007); "Firm Performance and Privatization in Ukraine", Journal of Econimic Change , Vol. 40, pp. 253-266.

Gapta, R. (2001), "Effect of Privatization on Performance", Journal of Accounting Research.

Gordon, Lawrence A. and Katherine J. Silvester. (1999). Stock market reactions to activity-based costing adoptions. Journal of Accounting and Public Policy 18: 229 251.

Gupta, N. (2005). Partial Privatization and Firm Performance. The Journal of Finance.

Jones, C. (1985). An empirical study of the evidence for contingency theories of management accounting systems in conditions of rapid change. Accounting, Organizations and Society.

Joshi, P.L. 2001. The international diffusion of new management accounting practices :The case of India. Journal of International Accounting, Auditing and Taxation.

Klammer, Thomas. 1973. The association of capital budgeting techniques with firm performance. The Accounting Review 48(2): 353-364.

Kocenda,E, Svejnar,J. (2002). " The Effects of Ownership From and Concentration on Firm Performance after Larg- scale Privatization" , William Davidson Institute.

Loc, T. D., Lanjouw, G., & Lensink, R. (2006). The impact of privatization on firm performance in a transition economy, the case of Vietnam. Economics of Transition.

Maliah bt. Sulaiman, Nik Nazli Nik Ahmad and Norhayati Alw,, (2004), Management accounting practices in selected Asian countries: A review of the literature, Managerial Auditing Journal,Vol. 19 No. 4 :493-508

Muftah S. Abugalia, (2011), The Influence of Business Environment on the Effectiveness of Management Accounting Practices: Evidence from Libyanb Companies.

Nunnally, J.C., & Bernstein, I.H. (1994). Psychometric theory. New York, NY: McGraw-Hill.

Naceur, S.B., Ghazouani, S., & Omran, M. (2007). The performance of newly privatized firms in selected MENA countries: The role of ownership structure, governance and liberalization policies. International Review of Financial Analysis.

Nevitt, J., & Hancock, G.R. (2001). Performance of bootstrapping approaches to model teststatistics and parameter standard error estimation in structural equation modeling. Structural Equation Modeling, 8(3), 353-377.

Omran, M. (2003). "Performance concequences of Privatizing Egyotion  state- owned enterprises: The Effect of post-privatization ownership structure on firm Performance", Arab Academy for science &  Technology, Egypt.

Omran Mohammed (2004);”The Performance of State-Owned Enterprises and Newly Privatized Firms: Dose Privatization Really Matter?” Journal of World Development, Vol.32, No.6, pp.1019-1041.

Phadoong sitti Monika (2003) The role of managerial accounting in emerging economics : An empirical study of Thailand

Rencher, A.C. (1998). Multivariate statistical inference and applications. New York, NY: JohnWiley & Sons.

Sheshinski, E. and Calva, L.F.(2002); "Privatization and Its Benefits: Theory, Evidence and Challenges", Journal of Energy Policy.

Sim, Khim Ling and Larry N. Killough. (1998). The performance effects of complementarities between manufacturing practices and management accounting systems. Journal of Management Accounting Research 10: 325-346.