بررسی مصداق پدیده اثر هاله‌ای در بازار سرمایه ایران: با تأکید بر نقش اطلاعات حسابداری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حسابداری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

2 دانشیارحسابداری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

3 استادیار گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

10.22054/qjma.2019.47310.2070

چکیده

تئوری چشم‌انداز و نقطه مرجع یکی از مباحث مطرح در پارادایم مالی رفتاری می‌باشد که توصیف­کننده موقعیت افراد در زمان تصمیم‌گیری است. شواهد تجربی بیانگر آن است که سرمایه‌گذاران در تصمیمات خرید و فروش، نقاطی را به­عنوان نقاط مرجع سود و زیان خود برمی‌گزینند. در صورتی­که قیمت پایین­تر از نقطه مرجع باشد، فروش خود را به تعویق می‌اندازند و در نتیجه حجم معاملات نیز کاهش می‌یابد و اگر قیمت بالاتر از نقطه مرجع باشد، اقدام به فروش سهم می‌کنند که افزایش حجم معاملات را در پی دارد. هدف از این تحقیق بررسی مصداق پدیده اثر هاله­ای در بازار سرمایه ایران: با تأکید بر نقش اطلاعات حسابداری در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می­باشد. جامعه آماری شامل 115  شرکت که از ابتدای 1385 تا پایان 1396 در بورس فعال بوده­اند. در این پژوهش جهت بررسی فرضیه­ها از مدل رگرسیون پانل - دیتا استفاده شده است.  نتایج نشان می­دهد که سرمایه­گذاران در بازار سرمایه ایران در پیروی از الگوی پدیده اثر هاله­ای، از پیش­بینی­های مدیریت (وضعیت نسبی سودآوری شرکت در برابر سودآوری پیش­بینی شده شرکت)  استفاده نمی­کنند. علاوه­بر این، سرمایه­گذاران در بازار سرمایه ایران در پیروی از الگوی پدیده اثر هاله­ای، از متوسط صنعت (وضعیت نسبی سودآوری شرکت در برابر متوسط صنعت) استفاده نمی­کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation of the Halo Effect Phenomenon in the Iranian Capital Market with Emphasis on the Role of Accounting Information

نویسندگان [English]

  • nahid hoseini 1
  • Babak Jamshidinavid 2
  • Parviz Piri 3
1 accounting, Kermanshah branch,Islamic Azad university,Kermanshah Iran
2 Department of Accounting, kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran
3 accounting department,economics faculty,urmia university,urmia,iran
چکیده [English]

Prospect theory and reference point are some of the discussed issues in the behavioral finance paradigm that describe the situation of individuals in decision making. Experimental evidence indicates that investors select points as their reference points for their profit and loss decisions making. If the price is lower than the reference point, they postpone their sales, as a result, the volume of transactions is also reduced, and if the price is higher than the reference point, they sell shares, which results in increased trading volume. The purpose of this study is to investigate thirty examples of Halo effects in the Iranian capital market with the emphasis on the role of accounting information in companies listed in Tehran Stock Exchange. The statistical population includes 115 companies that were active in the stock market from 2006 to 2017. In this study, the panel-data regression model was used to investigate the hypotheses. The results show that investors in the Iranian capital market do not use the management forecasts (relative profitability status of the company vs. the anticipated profitability of the company) following the pattern of the Halo effect phenomenon. In addition, investors in the Iranian capital market do not use the industry average (relative profitability status of the company vs. the industry average) following the Halo effect phenomenon.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Halo Phenomenon
  • Accounting Information
  • Data Panel
امیرخانی، محمدجواد؛ افشاری، اسدالله. (1397). «بررسی اثرات میزان اطمینان به اطلاعات موجود بر ایجاد رفتارهای تودهای در بازار مالی». مجموعه مقالات پنجمین کنفرانس ملی پژوهش­های کاربردی در مدیریت و حسابداری، تهران.

باباجانی، جعفر؛ عبادی، جواد؛ مرادی، نسرین. (1394). «بررسی رفتار توده­وار در صندوق­های سرمایه­گذاری مشترک در بورس اوراق بهادار تهران»، فصلنامه علمی ـ پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 12، شماره 47، صص 71-47.

ثقفی، علی؛ فرهادی، روح­اله؛ تقوی­فرد، محمدتقی. (1394). «ریسک بتا: شواهدی از تئوری چشم­انداز»، فصلنامه علمی ـ پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، دوره 12، شماره 45، صص 38-9.

جهانخانی، علی؛ صفاریان، امیر. (1382). «واکنش بازار سهام نسبت به اعلان سود برآوردی هر سهم در بورس اوراق بهادار تهران»، تحقیقات مالی، شماره 16، صص 81-61.

خواجوی، شکراله؛ فتاحی­ناقچی، حسن. (1392). «مالی عصبی، افق پیش­روی مالی- رفتاری»، فصلنامه علمی – پژوهشی دانش سرمایه­گذاری. دوره 2، شماره 7، صص 34-21.

سینایی، حسینعلی؛ داوودی، عبدالله. (1388). «بررسی رابطه شفاف­سازی اطلاعات مالی و رفتار سرمایه­گذاران در بورس اوراق بهادار تهران»، تحقیقات مالی، شماره 27، صص 60-43.

قائمی، محمدحسین؛ طوسی، سعید. (1385). «بررسی عوامل موثر بر بازده سهام عادی شرکت­های پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار تهران»، پیام مدیریت، شماره 18، ص 175-159.

لاجوردی، مهسا؛ فیض، علی. (1398). »بررسی تأثیر خطاهای شناختی بر نوع سرمایه­گذاری: شواهدی از بورس اوراق بهادار تهران«. فصلنامه علمی پژوهشی دانش سرمایه­گذاری سال 8، شماره 32، صص 12-3.

نوری­ثالث، رعنا. (1397). «تاثیر تمایلات رفتاری بر فرآیند تصمیم­گیری سرمایه­گذاران خرده­پا در بورس اوراق بهادار تهران». مجموعه مقالات کنفرانس مدیریت،کارآفرینی و حسابداری، کیش.

نوروش، ایرج؛ سپاسی، سحر؛ نیکبخت، محمدرضا. (1384). «بررسی مدیریت سود در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران»، مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، ویژه­نامه حسابداری، دوره 22، شماره 2 (43پیاپی).

Ball, R & Shiva kumar, L. (2005). "Earnings Quality In Uk Private Firms: Comparative Loss Recognition Timeliness". Journal of Accounting and Economics, Vol: 39, No: 1, PP: 83-128.

Beaver, W.H (1989). "Financial Reporting: An Accounting Revolution", Englewood Cliffs, N.J. Prentice Hall.

Biddle, G. C., Hilary, G. and Verdi, R. S. (2009). "How does financial reporting quality improve investment efficiency?"  Journal of Accounting and Economics, No: 48, PP: 112-131.

Bushman, R.M., Smith, A.J. (2003). "Financial Accounting Information and corporate governance. Journal of Accounting Economics, No: 31, PP: 237-333.

Cannon, N. and Spurlock, M. (2016). Nickelodeon Launches "The Halo Effect," New Pro-Social-Themed Series Highlighting Teens Who Are Helping and Leading Others. Available at www.nickpress.com.

Chen, T., (2018). Do Investors Herd in Global Stock Markets. Journal of Behavioral Finance, Vol: 14(3), Pp: 230-239.

Collingwood, H. (2011). "Harvard Business Review, Vol: 79 (6), PP: 65-74.

Easley, D., O,Hara, M., (2004).  ‘Information and the cost of capital”.  Journal of Finance (August).

Fuller, R. (2000). "Behavioral Finance and the Source of Alpha". Fuller & Thaler Asset Management.

Fridson, M. and Alvarez, F. (2002). "Financial Statement Analysis – A Practitioner’s Guide", 3rd Ed. University Edition, New York: John Wiley & Sons.

Hens, T., Vlcek, M., (2011). "Does prospect theory explain the disposition effect?" Journal of Behavioral Finance, No: 12, Pp: 141–157.

Hirshleifer, D., Kewei H. & Siew Hong Teoh (2009)."Accruals, cash flows, and aggregate stock returns". Journal of Financial Economics, No: 91, PP: 389-406.

Hunton, J. E., (2015). Toward an Understanding of the Risky Choice Behavior of Professional Financial Analysts, Journal of Psychology and Financial Markets, Vol: 2(4), Pp: 182–189.

Markowitz, H. (1952)."Portfolio selection". Journal of Finance, Vol: 7(1), PP: 77-91.

Myers, S. C, & Majluf, N. S. (1984). "Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have". Journal of Financial Economics, No: 13, PP: 187–221.

Shefrin, H., (2007). "Behavioral Corporate Finance: Decision that Create Value", McGraw Hill Press.

Statman, M. (2014). "Behavioral finance: Finance with normal people". Borsa Istanbul Review, No:14, Pp: 65-73.

Rezaei, Nader. Flmi, Zahra. (2018). Behavioural Finance Models and Behavioural Biases in Stock Price Forecasting.  Advances in mathematical finance & applications, Vol: 3 (4), Pp: 67-82.

Tversky, A. and Kahneman, D. (1974). "Judgment under uncertainty: Heuristics and biases". Science, No:185, PP: 1124–1130.

Wang, L. X., Shi, K., Xia Fan, H., (2017). Psychological Mechanisms of Investors in Chinese Stock Markets. Journal of Economic Psychology, No: 27, Pp: 762-780.