اثربخشی ارزش های انگیزشی شوآرتز و اخلاق حرفه ای حسابداری بر گزارشگری مالی متقلبانه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدیر توسعه و مشاور سرمایه گذاری

2 هیات علمی

3 استاد گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

4 استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

چکیده

حسابداران حرفه ای به عنوان نمایندگان اخلاقی جامعه حسابداری، جهت ایفای نقش خود؛ نیاز به فراگیری و رعایت مستمر اصول اخلاق حرفه ای هستند. نهادینه کردن اخلاق در فرآیند گزارشگری صورت های مالی باید به عنوان یک اصل زیربنایی به منظور پایداری روابط تجاری، مورد توجه قرار گیرد.در خصوص پیشایندهای بی صداقتی در گزارشگری مالی که کنشی غیراخلاقی است، منطقی است که پژوهشگران ، نقش سازه های اخلاقی را در تولید آن کنکاش نمایند.پژوهش حاضر در چارچوب یک مدل علی، پیش بینی رفتارهای متقلبانه مدیر را در صورت های مالی واحد گزارشگر بررسی می کند. در این مدل، میزان اثربخشی اخلاق حرفه ای حسابداری به عنوان یک متغیر میانجی، ارزش های اخلاقی(طبق نظریه شوآرتز) به عنوان متغیر برون زا و صورت های مالی متقلبانه به عنوان متغیر درون زا در نظر گرفته شدند. هدف پژوهش واکاوی رفتارمدیران واحد گزارشگر، نسبت به تهیه صورت های مالی متقلبانه است. جامعه آماری مدیران شرکت های فعال در بازار سرمایه هستند و به روش نمونه گیری تصادفی 319 نفر از میان آنها انتخاب گردیده است. با استفاده از پرسشنامه استاندارد و مدل سازی معادلات ساختاری، فرضیه های تحقیق ، مورد آزمون قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان داد، ارزش های انگیزشی مدیران هم به صورت مستقیم و هم با واسطه گری پایبندی به اخلاق حرفه ای،پیش بینی کننده رفتار متقلبانه مدیران واحد گزارشگر است. نتایج پژوهش پیشرو می تواند برای رفع نگرانی کلیه ذینفعان واحد گزارشگر، مراجع استاندارد گذار و قانون گذار از انتشار صورت های مالی متقلبانه، سودمند باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Schwartz’s motivational values and accounting code of ethics on fraudulent financial reporting

نویسندگان [English]

  • mona sadat kaboli 1
  • Ali Rahmani 2
  • Hashem Nikoomaram 3
  • fraydoon rahnamay roodposhti 4
1 investment adviser@ development director
2 CFO
3 Professor, Department of Accounting,Faculty of Management and Economics, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
4 Professor, Faculty of Management and Economics
چکیده [English]

In response to recent cases involving materially misstated financial information arising from fraudulent financial reporting, stakeholder of entities and standard and regulated authority have increase their focus on strengthening effective factors on manger's unethical behavior.
In experimental analyses, factors influencing the incidence of fraudulent financial reporting were assessed.
We examined the effects of Schwartz’s motivational values and accounting codes of ethics, on whether managers misrepresented financial reports.

In this study, the selected sample of 319 financial manager and executives in Tehran Stock Exchange were asked to respond to hypothetical situations involving fraudulent reporting procedures and were analyzed using partial least squares (PLS).
The occurrence of fraudulent reporting was found to be high in managers with focus on individualism versus universal ism Schwartz’s motivational value. How ever, separately motivational values and accounting codes of ethics were tested and with interaction of two factors with each other played a significant role in fraudulent financial reporting.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Schwartz motivational values
  • accounting code of ethics
  • fraudulent reporting
اعتمادی، حسین، خلیل پور، مهدی و یوسف تقی پوریان. 1391. تأثیر اخلاق حرفه ای حسابداران بر قابلیت اتکای صورت های مالی. فصلنامه اخلاقدرعلوموفناوری، سال7، شماره­3، ص 43-35.

پورحیدری، امید، عارف فروغی.1398. بررسی تاثیر نفوذ مدیرعامل بر کیفیت افشای اطلاعات حسابداری.فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی. سال15، شماره 61، ص27-53

جعفری سرشت، محمد و محمدجواد فرهانیان.1394.اخلاق حرفه ای در بازار سرمایه. تهران، انتشارات بورس، چاپ سوم.

خیر الهی، فرشید و فرزاد ایوانی. 1396. پیامدهای شکست گزارشگری مالی برای مدیران غیر موظف. فصلنامه علمی و پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 12، شماره 49، ص 1-28.

دیانتی دیلمی،زهرا، وحید طیبی.1390. تاثیر ابعاد اخلاقی مدیران بر کیفیت سود شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. فصلنامه اخلاق در علوم و فن آوری، دوره شماره3، ص 21-13.

روکیچ. (1968). ماهیت ارزش های انسانی و نظام ارزشی . ترجمه فیروز امیری. (1385). مجله رشد آموزش علوم اجتماعی. شماره 3 (9): 27-20.

سلمانی داوود،محبوبه رادمند.1388. بررسی نقش سازمان و مدیریت در بروز رفتارهای کاری انحرافی. فصلنامه مدیریت دولتی دانشگاه تهران، شماره 3، ص47-20.

طاهری، مسعود، ناصر ایزدی نیا. 1397. بررسی اهمیت ابعاد در نشانه های تقلب در تعدیل برنامه حسابرسی با استفاده از مدل پنتاگون تقلب. فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی. سال15، شماره 59، ص83-106

کلانتری، خلیل(1388). مدل سازی معادلات ساختاری در تحقیقات اجتماعی- اقتصادی، تهران: انتشارات فرهنگ صبا.

نجاتی کریم آباد، الناز، (1394). تاثیر ارزش های فردی بر تصمیم گیری اخلاقی مدیران. کنفرانس سالانه، ص 6-1.

نمازی، محمد و فهیمه ابراهیمی. 1393. مدل بندی و تعیین الویت عوامل موثر بر قصد گزارش تقلب های مالی توسط حسابداران. فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 12، شماره 49، ص1-28

نمازی، محمد و حسین رجب دری.1397. اخلاق حرفه ای حسابرسی در ایران: تحلیل محتوا. فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، سال 15، شماره 59، ص1-34

هومن، حیدرعلی، (1387). مدل یابی معادلات ساختاری با کاربرد نرم افزار لیزرل، تهران: انتشارات سمت.

Association of Certified Fraud Examiners: 2002, ‘Report to the Nation’ .http://marketplace.cfcnet.com/downloads.asp.

Bell. T.B.and J.V.Carcello. (2000), A Decision Aid for Assessing the Likelihood of Fraudulent Financial Reporting, A Journal of Practice and Theory, 19,169-184.

Braithewaite, V.A. and H.G. Law: 1985, structure of human values: testing the adequacy of the Rokeach Value Survey. Journal of personality and social psychology 49,250-263.

Brief, A, P, M, Dukerich and L.Doran:1991, resolving ethical dilemmas in management: experimental investigation of values, accountability, and choice, journal of applied social psychology.

Coleman,L,J,:1951,coefficient alpha and the internal structure of test, psychometrika 16,297-334

Coleman, J.W.:1989, the Criminal Elite: The Sociology of White Collar Crime (St. Martin’s Press, New York)

Cohen, j, Ding Y., Lesage, c, &Stolowy, H. (2010). Corporate Fraud Manager’s Behavior: Evidence From the Press, Journal of Business Ethics,95:271-315

Davidy. Fritzche and Effy Oz, (2007), Personal value- Influence on the Ethical Dimension of Decision Making. Journal of Business Ethics.75:335-343

Murphy. P.R. 2012. Attitude, Machiavellianism and the rationalization of misreporting, Accounting, Organizations and Society, Vol.37,PP. 242–259

Schwarts, S, H. and N.inbar- Sabon: 2011, value self-confrontation as a method to aid in weight loss, journal of personality and social psychology54, 396-404.

Tina, D.Carpenter. &Jane.L.Reimers, (2005).unethical and fradulant reporting: applying the theory of planned behavior. Journal of business ethics, vol.60,pp115-129